Mahkemenin hükmettiği nafaka ödenmezse alacaklı, karar kesinleşmeyi beklemeden icra dairesinde ilamlı takip başlatabilir. Borçlu icra emrine rağmen ödeme yapmazsa maaşı, banka hesapları, aracı ve taşınmazları haczedilir. Bunun yanında İcra ve İflas Kanunu (İİK) 344. madde uyarınca, alacaklının şikayetiyle borçlu hakkında üç aya kadar tazyik hapsine karar verilebilir. Borç ödendiğinde tazyik hapsi sona erer.
Nafaka Kararı Nasıl İcraya Konur?
Tedbir, iştirak ve yoksulluk nafakasına ilişkin kararlar ilam niteliğindedir. Aile hukukuna ilişkin hükümler kural olarak kesinleşmeden yerine getirilemese de nafaka kararları o kuralın istisnasıdır; istinaf veya temyiz aşamasındaki bir karar da icraya konulabilir. Boşanma davası sürerken verilen tedbir nafakası ara kararı için de aynı imkan vardır.
Takip için gerekenler şunlardır:
- Nafakaya hükmeden kararın veya ara kararın onaylı örneği (UYAP üzerinden de temin edilebilir).
- Alacaklının kimlik bilgileri ve banka hesap numarası.
- Talep edilen dönemlerin ve tutarların gösterildiği hesap: hangi aylar ödenmedi, faiz hangi tarihten işletiliyor.
İlamlı takip, Türkiye’deki herhangi bir icra dairesinde açılabilir. Ataşehir’de oturan alacaklılar uygulamada genellikle İstanbul Anadolu İcra Dairelerini tercih eder. Takip talebi üzerine icra dairesi borçluya icra emri gönderir.
İcra Emrinden Sonra Süreç Nasıl İşler?
İcra emri tebliğ edilen borçlunun, birikmiş nafakayı ödemek için yedi günlük süresi vardır. Aynı süre içinde borçlu, borcu ödediğini veya alacaklının ona süre verdiğini ileri sürerek icra mahkemesinden icranın geri bırakılmasını isteyebilir (İİK 33). Elinde dekont olmayan borçlunun o yola başvurması pek sonuç vermez; elden ödeme iddiası çoğu zaman ispatlanamaz.
Süre dolunca alacaklı haciz talep eder. Haciz sırasında öncelik genellikle maaş ve banka hesaplarıdır, çünkü tahsilat düzenli ve hızlı gerçekleşir. Borçlunun aracı varsa trafik kaydına, taşınmazı varsa tapu kaydına haciz şerhi konulur; gerekirse satış istenir. Nafaka takibi, işleyecek aylar için de devam eder; her ay ödenmeyen tutar dosya borcuna eklenir.
Maaş Haczinde Nafakanın Önceliği Var mı?
Evet. İİK’nın maaş haczine ilişkin 83. maddesi, nafaka alacağı için yapılan haczi diğer alacaklara ait hacizlerden önce tutar. Borçlunun maaşında kredi kartı veya banka borcu için daha önce konmuş bir haciz olsa bile, nafaka kesintisi sıranın önüne geçer.
Normal alacaklarda maaşın en fazla dörtte biri haczedilebilir. Nafaka alacağında ise hakim, borçlunun ve ailesinin zorunlu geçim ihtiyacını gözeterek daha yüksek bir kesinti oranına karar verebilir. Uygulamada aylık nafaka tutarının tamamı maaştan kesilir; birikmiş borç için de ek kesinti yapılır. Konunun ayrıntıları için maaş haczi oranına ilişkin yazımıza bakabilirsiniz.
Nafaka Ödemeyen Kişi Hapse Girer mi?
İİK 344’e göre nafaka kararının gereğini yerine getirmeyen borçlu, alacaklının şikayeti üzerine icra ceza mahkemesince üç aya kadar tazyik hapsiyle cezalandırılır. Tazyik hapsi klasik anlamda bir suç cezası değildir; amacı borçluyu ödemeye zorlamaktır. Borçlu nafaka borcunu öderse derhal tahliye edilir.
Şikayetin işleyebilmesi için önce icra takibinin başlatılmış, icra emrinin tebliğ edilmiş ve ödeme süresinin dolmuş olması gerekir. Uygulamada şikayet, takip açıldıktan sonra vadesi gelen ve ödenmeyen nafaka dönemleri için yapılır. Takipten önceki birikmiş nafakalar için tazyik hapsi yerine haciz yolu işletilir.
Şikayet süresine dikkat etmek gerekir. İİK 347 uyarınca şikayet, ödememenin öğrenildiği tarihten itibaren üç ay ve her halde fiilden itibaren bir yıl içinde yapılmalıdır. Süre kaçırılırsa o döneme ait ödememe için tazyik hapsi istenemez, fakat alacak ortadan kalkmaz; haciz yoluyla tahsil edilmeye devam eder.
Ataşehir’deki takipler için şikayet dilekçesi, İstanbul Anadolu Adliyesi’ndeki icra ceza mahkemesine verilir. Mahkeme borçluyu dinlemek için duruşma açar; borçlu duruşmaya kadar ödeme yaparsa genellikle şikayet konusuz kalır.
Birikmiş Nafakaya Faiz İşler mi?
Her nafaka taksiti, ödenmesi gereken tarihte muaccel hale gelir. Alacaklı, ödenmeyen her taksit için vadesinden itibaren yasal faiz talep edebilir. Takip talebinde faizin her ay için ayrı başlangıç tarihiyle hesaplanması, ileride itirazla karşılaşmamak açısından önemlidir.
Birikmiş nafakanın yıllarca bekletilmesi de doğru değildir. Zamanaşımı tartışmaları ve borçlunun mal kaçırma ihtimali, gecikmeyi alacaklı aleyhine çevirebilir. Nafaka iki üç ay üst üste aksadığında takibi başlatmak en sağlıklı yoldur.
Borçlunun Haklı Olabileceği Durumlar
Ödeme gücünü kaybeden borçlu, nafakayı kendiliğinden kesemez. Kararın değiştirilmesi için aile mahkemesinde nafakanın azaltılması veya kaldırılması davası açması gerekir. O dava açılmış olsa bile icra takibi durmaz; mahkeme nafakayı azaltır veya kaldırırsa yeni durum genellikle dava tarihinden sonrası için geçerli olur. Kaldırma davasının şartlarını nafakanın kaldırılması davası yazımızda inceledik.
Ödeme yaparken dekont açıklamasına “nafaka” ve ilgili ay yazılmalıdır. Açıklamasız havaleler, karşı taraf tarafından “çocuğa harçlık” veya “borç ödemesi” olarak nitelendirilebilir. Elden yapılan ödemelerin ispatı ise neredeyse imkansızdır.
Sık rastlanan bir yanılgı da nafaka ödenmezse çocukla görüşme hakkının kendiliğinden düştüğüdür. Kişisel ilişki hakkı ile nafaka borcu birbirinden bağımsızdır. Nafaka ödemeyen ebeveynin çocukla görüşmesi engellenemez; görüşmeye izin vermeyen ebeveyn de nafakayı kesemez.
Anayasa Mahkemesi Kararı Ödemeyi Durdurur mu?
Anayasa Mahkemesi, 30 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan kararıyla Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesindeki “süresiz olarak” ibaresini iptal etti. İptal hükmü Haziran 2027’de yürürlüğe girecek ve yasama çalışması sürüyor. Karar, yoksulluk nafakası ödeyen kişilere ödemeyi bırakma hakkı vermez. Kesinleşmiş nafaka kararları, mahkemece değiştirilmedikçe geçerli kalır ve ödenmeyen taksitler icra yoluyla tahsil edilebilir.
Masraflar ve Pratik Notlar
İcra takibinde alınan harç ve masraflar her yıl güncellenen Harçlar Kanunu tarifelerine göre belirlenir; takip sonunda tüm masraflar ve vekalet ücreti borçluya yükletilir. Takibi başlatmadan önce şu noktaları kontrol edin:
- Kararda nafaka için yıllık artış oranı belirlenmişse her yıl uygulanacak artışı hesaba katın.
- Borçlunun güncel iş yerini biliyorsanız takip talebinde belirtin; maaş haczi müzekkeresi doğrudan oraya gider.
- Borçlu yurt dışında yaşıyorsa yurt dışındaki gelirine ulaşmak için uluslararası sözleşmeler kapsamında ayrı yollar gerekir.
Sık Sorulan Sorular
Nafaka kaç ay ödenmezse icraya verilir?
Kanunda asgari ay sayısı yoktur. Tek bir taksit ödenmediğinde bile takip başlatılabilir.
Nafaka borcu yüzünden verilen hapis adli sicile işler mi?
Tazyik hapsi zorlama amaçlı olduğundan adli sicil kaydına işlenmez. Borç ödendiğinde borçlu tahliye edilir.
Borçlu işsizse nafaka borcu silinir mi?
Silinmez. İşsizlik, nafakanın azaltılması veya kaldırılması davasında değerlendirilir; dava sonuçlanana kadar borç birikmeye devam eder.
Çocuk 18 yaşını doldurunca birikmiş nafaka istenebilir mi?
İştirak nafakası ergin olmayla kendiliğinden sona erer, ama o tarihe kadar ödenmemiş taksitler alacak olarak kalır ve takip edilebilir.
Nafaka Alacağınız İçin Destek Alın
Nafaka takibinde doğru dönemleri ve faizi hesaplamak, maaş haczini hızla işletmek ve şikayet sürelerini kaçırmamak tahsilatı belirler. Takip başlatmak veya size karşı başlatılan takibe yanıt vermek istiyorsanız Ataşehir boşanma ve aile hukuku alanındaki çalışmalarımıza göz atabilir, (0532) 776 65 64 numarasından büromuza ulaşabilirsiniz. Ofisimiz Ataşehir Küçükbakkalköy’de bulunuyor.
Hazırlayan: Ataşehir Avukat – Av. M. Şamil Arslan Hukuk Bürosu. Son güncelleme: Ekim 2026. Yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut dosyanız için hukuki görüş yerine geçmez.