Özel avukat tutma ücreti, avukat ile müvekkil arasında serbestçe kararlaştırılır; ancak Avukatlık Kanunu’na göre Türkiye Barolar Birliği’nin her yıl yayımladığı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin (AAÜT) altında ücret belirlenemez. 2025–2026 tarifesine göre örneğin asliye hukuk ve aile mahkemesindeki davalar için alt sınır 45.000 TL, sulh hukuk davaları için 30.000 TL, ağır ceza davaları için 65.000 TL’dir. Tutarlara KDV eklenir; harç, bilirkişi ve tebligat gibi yargılama masrafları ücrete dahil değildir.
Avukatlık ücreti nasıl belirlenir?
Avukatlık Kanunu’nun 164. maddesi, avukatlık ücretini avukatın hukuki yardımının karşılığı olarak tanımlar ve ücretin taraflarca serbestçe kararlaştırılabileceğini öngörür. Serbestliğin iki sınırı vardır. Alt sınır AAÜT’dir; avukat tarifedeki tutarın altında ücret kararlaştıramaz. Üst sınır ise dava değerine bağlıdır: ücret, dava konusu değerin yüzde yirmi beşini aşamaz.
Ücreti etkileyen başlıca etkenler şunlardır:
- Davanın türü ve görüleceği mahkeme (sulh, asliye, ağır ceza, idare),
- Dava değeri ve uyuşmazlığın parasal büyüklüğü,
- Dosyanın karmaşıklığı, tahmini duruşma sayısı ve gerekecek emek,
- İstinaf ve temyiz aşamalarının ücrete dahil olup olmadığı,
- Dosyanın görüleceği yer; şehir dışı duruşmalarda yol ve konaklama giderleri.
İstanbul Barosu da yerel koşulları dikkate alan tavsiye niteliğinde bir ücret tarifesi yayımlar. Tavsiye tarifesi bağlayıcı değildir; bağlayıcı alt sınır her zaman AAÜT’dir.
Aynı türden iki dava için farklı avukatlardan farklı ücret teklifleri almak şaşırtıcı değildir. Avukatın deneyimi, dosyaya ayıracağı zaman ve büronun çalışma düzeni ücrete yansır. Teklifleri karşılaştırırken yalnız rakama değil, ücretin hangi işleri kapsadığına, ödeme koşullarına ve masrafların nasıl yönetileceğine bakmak gerekir. Düşük görünen ücret, istinaf ve icra aşamaları için ek ücret istendiğinde toplamda daha yüksek çıkabilir.
AAÜT 2025–2026 tarifesine göre bazı asgari tutarlar
Aşağıdaki rakamlar 4 Kasım 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan tarifeye göre, KDV hariç asgari tutarlardır. Yeni tarife genellikle her yıl kasım ayında yayımlanır; 2026 sonunda rakamların güncellenmesi beklenebilir.
| İş veya dava türü | Asgari ücret (2025–2026) |
|---|---|
| Büroda sözlü danışma (ilk saat) | 4.000 TL |
| İcra takipleri | 9.000 TL |
| İcra mahkemelerindeki işler | 11.000 TL |
| Ceza soruşturma evresi | 11.000 TL |
| Tüketici mahkemesi davaları | 22.500 TL |
| Sulh hukuk mahkemesi davaları | 30.000 TL |
| İdare ve vergi mahkemesi (duruşmasız) | 30.000 TL |
| Asliye hukuk ve aile mahkemesi davaları | 45.000 TL |
| Asliye ceza mahkemesi davaları | 45.000 TL |
| Ağır ceza mahkemesi davaları | 65.000 TL |
Tarifedeki tutarlar asgaridir. Avukatın talep ettiği ücretin tarifenin üzerinde olması olağandır ve hukuka aykırı değildir. Değeri para ile ölçülebilen davalarda ise tarifenin üçüncü kısmındaki oranlar uygulanır; dava değeri yükseldikçe asgari ücret de artar. Hesaplama yöntemini avukat vekalet ücreti hesaplama yazımızda örneklerle anlattık.
Ücret sözleşmesi neden önemli?
Avukat ile müvekkilin anlaştığı ücretin yazılı sözleşmeye bağlanması, ileride çıkabilecek tartışmaların en etkili önleyicisidir. Sözleşmede ücretin tutarı, ödeme takvimi, peşin ve sonradan ödenecek kısımlar, istinaf ve temyiz aşamalarının kapsamı, masrafların kim tarafından karşılanacağı açıkça yazılmalıdır. Yazılı sözleşme bulunmayan veya belirsiz olan durumlarda Avukatlık Kanunu, değeri para ile ölçülebilen işlerde tarifenin altında kalmamak koşuluyla dava değerinin yüzde onu ile yüzde yirmisi arasında ücret belirlenmesini öngörür.
Başarıya bağlı (sonuca göre) ücret de kararlaştırılabilir. Avukat, dava değerinin belli yüzdesini ücret olarak alacağını sözleşmeye yazabilir; ancak oran yüzde yirmi beşi geçemez. Sözleşmenin içeriği ve dikkat edilecek maddeler için avukat ücret sözleşmesi yazımıza bakabilirsiniz.
Karşı taraf vekalet ücreti kime aittir?
Dava kazanıldığında mahkeme, kaybeden tarafı karşı taraf vekili lehine vekalet ücreti ödemeye mahkûm eder. Avukatlık Kanunu’nun 164. maddesinin son fıkrasına göre söz konusu ücret avukata aittir; müvekkilin avukata ödediği sözleşme ücretinden mahsup edilmez. Taraflar sözleşmede aksini kararlaştırabilir. Dava kaybedilirse, müvekkil karşı tarafın vekalet ücretini ve yargılama giderlerini ödemekle yükümlü tutulabilir; avukat tutarken toplam maliyeti öngörmek için o ihtimali de hesaba katmak gerekir.
Ücrete dahil olmayan masraflar
Avukatlık ücreti ile yargılama masrafları ayrı kalemlerdir. Müvekkil ücretin dışında şu giderleri karşılar:
- Başvurma harcı, peşin harç ve karar harcı,
- Bilirkişi, keşif ve tanık ücretleri için yatırılan gider avansı,
- Tebligat ve posta giderleri,
- Arabuluculuk sürecinde, anlaşma olursa taraflara düşen arabuluculuk ücreti,
- Noter vekaletname ve ihtarname masrafları.
Avukatlık hizmeti yüzde 20 oranında KDV’ye tabidir. Şirket müvekkiller ödemeden yüzde 20 gelir vergisi stopajı keserek kalan kısmı avukata öder; her ödeme için serbest meslek makbuzu düzenlenir.
Ceza ve icra dosyalarında ücret nasıl şekillenir?
Ceza dosyalarında ücret, soruşturma ve kovuşturma evreleri için çoğu zaman ayrı ayrı kararlaştırılır. Gözaltı aşamasında ifadeye katılım, tutukluluğa itiraz ve iddianame sonrası yargılama, avukatın emeği bakımından farklı işlerdir. Tarifede soruşturma evresi için ayrı asgari tutar bulunması da o nedenledir. Tutuklu dosyalarda cezaevi ziyaretleri ve sık duruşmalar ücreti etkileyen unsurlar arasındadır.
İcra takiplerinde asgari ücret, takip miktarına göre tarifedeki oranlarla hesaplanır. Alacaklı vekili olarak çalışan avukatın ücreti, borçludan tahsil edilen icra vekalet ücretiyle birlikte düşünülebilir; borçlu ödeme yaparsa icra vekalet ücreti de ona yükletilir. Müvekkilin alacağı küçük, takip uzun sürecekse ücret yapısının baştan konuşulması yerinde olur.
Ücret uyuşmazlığı çıkarsa ne olur?
Avukat, ücreti ve yaptığı giderler ödenmedikçe elindeki evrakı geri vermek zorunda değildir; Avukatlık Kanunu’nun 39. maddesi avukata söz konusu hapis hakkını tanır. Ücret alacağı için avukat, müvekkiline karşı icra takibi başlatabilir veya dava açabilir. Müvekkil ise fahiş ya da sözleşmeye aykırı ücret talebi karşısında baroya şikâyette bulunabilir ve uyuşmazlığı mahkemeye taşıyabilir. Yazılı ve açık ücret sözleşmesi, her iki taraf için de en güçlü delildir.
Ücret ödeyemeyecek durumdaysanız
Mali gücü avukatlık ücretine yetmeyen kişiler baronun adli yardım bürosuna başvurabilir. Ceza davalarında ise belirli hallerde baro tarafından ücretsiz müdafi görevlendirilir. Şartlar ve gerekli belgeler için baro kimlere avukat verir yazımızı okuyabilirsiniz.
Avukat tutarken dikkat edilecek noktalar
- Tarifenin altında ücret teklif edilmesi meslek kurallarına aykırıdır; çok düşük teklifler dikkatle değerlendirilmelidir.
- Ücretin hangi aşamaları kapsadığını (ilk derece, istinaf, temyiz, icra) yazılı olarak netleştirin.
- Masraf avansı ile ücreti ayrı ayrı belgeleyin; her ödeme için makbuz alın.
- Avukatın baroya kayıtlı olduğunu baronun internet sitesinden kontrol edin.
Sık Sorulan Sorular
Avukat tarifenin altında ücretle dava alabilir mi?
Hayır. Avukatlık Kanunu, AAÜT altında ücret kararlaştırılmasını yasaklar. Adli yardım kapsamında görevlendirilen avukatın ücreti ise baro aracılığıyla ödenir.
Avukatlık ücreti taksitle ödenebilir mi?
Ödeme takvimi tarafların anlaşmasına bağlıdır. Taksitler ve vadeleri ücret sözleşmesine yazılmalıdır.
Avukatı azledersem ödediğim ücreti geri alabilir miyim?
Haklı sebep olmadan azledilen avukat, kararlaştırılan ücretin tamamını isteyebilir. Avukatın kusurundan kaynaklanan haklı sebeple azilde ise ücret hakkı, kusurun ağırlığına ve yapılan işe göre değerlendirilir.
Danışmanlık için de ücret ödenir mi?
Evet. Tarifede büroda sözlü danışma için de asgari ücret öngörülmüştür; 2025–2026 tarifesine göre ilk saat için 4.000 TL’dir.
Dosyanız için görüşme planlayın
Davanızın türüne göre öngörülen süreç ve masraf kalemleri hakkında bilgi almak için avukat danışma hattı sayfamızdan yararlanabilirsiniz. Ataşehir Küçükbakkalköy’deki büromuzla (0532) 776 65 64 numarasından iletişime geçebilirsiniz.
Hazırlayan: Ataşehir Avukat – Av. M. Şamil Arslan Hukuk Bürosu. Son güncelleme: Ekim 2026. Yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut dosyanız için hukuki görüş yerine geçmez.