Unutulma hakkı, internette adınızla eşleşen eski, güncelliğini yitirmiş veya kamu yararı taşımayan içeriklerin arama sonuçlarından çıkarılmasını ya da yayından kaldırılmasını isteme hakkıdır. Başvuru genellikle üç aşamada yürür: önce içeriğin yayıncısına veya arama motoruna doğrudan talep, sonuç alınamazsa Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na şikâyet, gerekirse dava. Her talep kabul edilmez; haberin üzerinden geçen süre, kişinin kamusal rolü ve içeriğin doğruluğu birlikte tartılır.
Unutulma hakkının yasal dayanağı nedir?
Türk mevzuatında “unutulma hakkı” adıyla tek başına düzenlenmiş bir madde yoktur. Hak, birkaç kaynağın bir araya gelmesiyle şekillenmiştir. Anayasa m.20’nin üçüncü fıkrası herkese kişisel verilerinin silinmesini isteme hakkı tanır. 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) m.7, işlenme şartları ortadan kalkan verilerin silinmesini veya yok edilmesini öngörür; m.11 ise ilgili kişiye silme talebinde bulunma hakkı verir. Türk Medeni Kanunu m.24 ve m.25 de kişilik haklarına hukuka aykırı saldırının önlenmesi ve durdurulması için dava imkânı tanır.
Yargı içtihadı açısından Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2015 yılında, Anayasa Mahkemesi de 2016 yılındaki bireysel başvuru kararında unutulma hakkını özel hayatın gizliliği ve kişinin manevi varlığını geliştirme hakkı kapsamında tanımıştır. Kişisel Verileri Koruma Kurulu 2020 yılında arama motorlarına yönelik ilke kararı vererek, arama motoru işletmecilerinin veri sorumlusu sayıldığını ve silme taleplerini değerlendirmekle yükümlü olduğunu açıklamıştır.
Hangi içerikler için talep kabul edilir?
Unutulma hakkı mutlak değildir; ifade ve basın özgürlüğü ile kamunun bilgi alma hakkı karşısında dengelenir. Değerlendirmede ağırlık taşıyan ölçütler şunlardır:
- Geçen süre: Yıllar önce yaşanmış, artık haber değeri kalmamış olaylar talebi güçlendirir.
- Kişinin konumu: Siyasetçi, üst düzey kamu görevlisi veya tanınmış kişilerin kamusal faaliyetlerine ilişkin içeriklerde kamu yararı daha uzun süre devam eder.
- İçeriğin doğruluğu: Yanlış, eksik veya sonradan çürütülmüş bilgiler, örneğin beraatla sonuçlanan bir soruşturmayı “suçlu” gibi gösteren haberler.
- Verinin niteliği: Sağlık, cinsel hayat, ceza mahkûmiyeti gibi özel nitelikli veriler daha güçlü korunur.
- Kişiye etkisi: İş başvurularında, ticari ilişkilerde veya aile hayatında süregelen olumsuz sonuçlar.
Sık karşılaşılan örnekler arasında yıllar önce düşen bir ceza soruşturmasının haberleri, eski bir şirketin iflas kayıtları, kişinin rızası olmadan paylaşılan fotoğraflar ve ilan sitelerinde unutulmuş kişisel bilgiler yer alır. Adli sicil kaydı silinmiş olsa bile internetteki haberler kendiliğinden kaybolmaz; o kayıtların silinmesi için ayrı işlem gerekir. Konuyla bağlantılı olarak adli sicil kaydının silinmesi sürecini de okuyabilirsiniz.
Başvuru adım adım nasıl yapılır?
- İçeriği belgeleyin: Arama sonuçlarının ve sayfaların ekran görüntülerini, tam URL adreslerini ve erişim tarihlerini kaydedin. Gerekirse noter veya e-tespit hizmetiyle tespit yaptırın.
- Yayıncıya başvurun: Haber sitesine veya içeriği barındıran platforma yazılı talep gönderin. Kaynaktan silinen içerik, arama motorlarından da zamanla düşer.
- Arama motoruna başvurun: Google ve benzeri arama motorlarının kişisel veri kaldırma formları vardır. Talebinizde hangi bağlantının, hangi gerekçeyle kaldırılmasını istediğinizi açıkça yazın. KVKK m.13’e göre veri sorumlusu talebi en geç 30 gün içinde sonuçlandırmalıdır.
- Kurul’a şikâyet edin: Talep reddedilir, cevap yetersiz kalır veya süresinde cevap verilmezse KVKK m.14 uyarınca Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na şikâyette bulunulabilir. Şikâyet, cevabın öğrenildiği tarihten itibaren 30 gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren 60 gün içinde yapılmalıdır.
- Yargı yoluna gidin: Kurul kararına karşı idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Bunun dışında kişilik hakkı ihlali nedeniyle doğrudan dava açmak da mümkündür.
Mahkeme yoluyla içerik kaldırma
Uzun yıllar boyunca en hızlı yol, 5651 sayılı Kanun’un 9. maddesi uyarınca sulh ceza hakimliğine başvurmaktı. Anayasa Mahkemesi o maddeyi iptal etti ve iptal kararı 10 Ekim 2024’te yürürlüğe girdi. Bugün kişilik hakkı ihlali iddiasıyla içerik kaldırma için başvurulacak başlıca yol, TMK m.24–25’e dayanan dava ve HMK’daki ihtiyati tedbir talebidir. Dava asliye hukuk mahkemesinde görülür; TMK m.25 uyarınca davacı kendi yerleşim yeri mahkemesinde de dava açabilir. Ataşehir’de oturanlar için o mahkeme İstanbul Anadolu Adliyesi’ndedir.
Özel hayatın gizliliğini ihlal eden içerikler için 5651 m.9/A’daki hızlandırılmış yol hâlâ yürürlüktedir. Mevzuatta değişiklik gündemi sürdüğü için başvurudan önce yürürlükteki metnin kontrol edilmesi gerekir. İçerik aynı zamanda hakaret, tehdit veya kişisel verileri hukuka aykırı yayma suçu oluşturuyorsa savcılığa şikâyet de seçeneklerden biridir; bilişim suçlarında şikâyet süreci yazımız o adımları anlatıyor.
Kurul şikâyetinden sonra ne olur?
Kişisel Verileri Koruma Kurulu, şikâyeti inceleyerek veri sorumlusundan savunma ve bilgi ister. Kurul, KVKK m.15 uyarınca ihlal tespit ederse veri sorumlusuna ihlalin giderilmesi talimatı verir; örneğin belirli bağlantıların arama sonuçlarından çıkarılmasına karar verebilir. Kurul’un şikâyete 60 gün içinde cevap vermemesi, talebin reddedildiği anlamına gelir. Kurul kararına karşı tebliğden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Kurul, ihlal varsa veri sorumlusu hakkında idari para cezası da uygulayabilir; ancak tazminat talebi Kurul’un görev alanında değildir, onun için adli yargıya gitmek gerekir.
Masraf ve süre planlaması
Yayıncıya ve arama motoruna yapılan başvurular için resmi masraf çıkmaz. Kurul şikâyeti de harca tabi değildir. Dava yoluna gidildiğinde ise başvuru harcı, tebligat ve bilirkişi giderleri ile avukatla çalışılıyorsa ücret sözleşmesine göre belirlenen vekalet ücreti gündeme gelir. Pratikte en verimli sıra, önce masrafsız yolları denemek, sonuç alınamazsa elde edilen ret cevaplarını dava dosyasının delili olarak kullanmaktır. Böyle ilerlendiğinde mahkeme, kişinin içeriği kaldırmak için makul çabayı gösterdiğini de görür.
Gerekli belgeler
- Kimlik fotokopisi ve iletişim bilgileri,
- Kaldırılması istenen içeriklerin URL listesi ve tarihli ekran görüntüleri,
- İçeriğin yanlış veya güncelliğini yitirmiş olduğunu gösteren belgeler (takipsizlik kararı, beraat kararı, adli sicil kaydı, şirket tasfiye belgesi vb.),
- Önceki başvurular ve gelen cevaplar,
- Dava açılacaksa zararın boyutunu gösteren belgeler (iş başvurusu reddi, yazışmalar).
Pratik ipuçları
Talebinizi duygusal ifadelerle değil, ölçütlere dayanan somut gerekçelerle yazın: olay ne zaman yaşandı, sonradan ne oldu, içerik bugün size nasıl zarar veriyor. Toplu ve belirsiz talepler genellikle reddedilir; her bağlantıyı tek tek gerekçelendirin. Arama motorundan kaldırma, içeriğin kaynakta silindiği anlamına gelmez; kalıcı çözüm için yayıncıya da başvurun. Son olarak, içerik doğru bir haber ve siz kamusal bir figürseniz talebin reddedilme ihtimalinin yüksek olduğunu baştan bilmek, zaman kaybını önler.
Sık Sorulan Sorular
Unutulma hakkı başvurusu ücretli mi?
Veri sorumlusuna yapılan başvurular kural olarak ücretsizdir; işlem ek maliyet gerektiriyorsa Kurul’un belirlediği tarifeye göre ücret alınabilir. Dava yoluna gidilirse harç ve masraflar doğar.
Google başvurumu reddederse ne yapmalıyım?
Ret cevabını öğrendiğiniz tarihten itibaren 30 gün içinde Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na şikâyette bulunabilir ya da mahkemeye başvurabilirsiniz.
Haber sitesi içeriği silmek zorunda mı?
Otomatik olarak değil. Mahkeme, basın özgürlüğü ile kişilik hakkını tartar; arşiv haberinde anonimleştirme gibi daha hafif önlemlere de karar verebilir.
Ne kadar sürede sonuç alınır?
Arama motoru başvurularında birkaç hafta, Kurul şikâyetlerinde ve davalarda aylar sürebilir. İhtiyati tedbir talebi daha hızlı sonuç verebilir.
İnternette adınızla ilişkilendirilen içerikler için hangi yolun uygun olduğunu dosyanıza bakarak değerlendirebiliriz. Büromuz Ataşehir Küçükbakkalköy’dedir, (0532) 776 65 64 numaralı telefondan randevu alabilirsiniz. Kişisel verilerle ilgili diğer konular için Ataşehir KVKK avukatı sayfamıza bakabilirsiniz.
Hazırlayan: Ataşehir Avukat – Av. M. Şamil Arslan Hukuk Bürosu. Son güncelleme: Ekim 2026. Yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut dosyanız için hukuki görüş yerine geçmez.
