Bilişim suçlarında şikayet, Cumhuriyet başsavcılığına dilekçeyle ya da emniyetin siber suçlarla mücadele birimlerine başvurarak yapılır. Başvurudan önce delilleri (ekran görüntüsü, bağlantı adresi, dekont, e-posta başlıkları) kaybolmayacak şekilde kaydetmek gerekir; çünkü dijital izler hızla silinir. Hesabınızın ele geçirilmesi, kart bilgilerinizin kullanılması veya sistemlerinize zarar verilmesi gibi suçlar kendiliğinden soruşturulur. Sosyal medyada hakaret gibi bazı suçlar ise şikayete bağlıdır ve 6 aylık süre içinde başvurulmalıdır.
Hangi eylemler bilişim suçu sayılır?
Türk Ceza Kanunu “Bilişim Alanında Suçlar” başlığı altında dört temel suç düzenler. Bunları bilmek, dilekçede doğru nitelendirme yapmanızı kolaylaştırır:
- Bilişim sistemine girme (TCK 243): Başkasının e-posta, sosyal medya hesabına veya bilgisayarına izinsiz girmek, orada kalmaya devam etmek. Temel hali bir yıla kadar hapis veya adli para cezası gerektirir; girme yüzünden veriler yok olur ya da değişirse ceza artar. Sistemler arasındaki veri aktarımını izinsiz izlemek de aynı madde kapsamındadır.
- Sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme (TCK 244): Sistemin işleyişini engellemek veya bozmak 1 yıldan 5 yıla, verileri bozmak ya da silmek 6 aydan 3 yıla kadar hapis gerektirir. Söz konusu fiillerle haksız yarar sağlanmışsa ceza 2 yıldan 6 yıla kadar hapis ve adli para cezasıdır. Banka veya kamu kurumu sistemlerine karşı işlenmesi cezayı artırır.
- Banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması (TCK 245): Başkasına ait kartı veya kart bilgilerini kullanarak yarar sağlamak 3 yıldan 6 yıla kadar hapis ve 5.000 güne kadar adli para cezası gerektirir.
- Yasak cihaz veya programlar (TCK 245/A): Bilişim suçlarında kullanılmak üzere program, şifre veya cihaz üretmek, satmak, dağıtmak.
Bunlara ek olarak internet aracılığıyla işlenen başka suçlar da vardır: bilişim sistemleri kullanılarak dolandırıcılık (TCK 158), kişisel verileri hukuka aykırı kaydetme ve yayma (TCK 135-136), özel hayatın gizliliğini ihlal (TCK 134), hakaret (TCK 125) ve tehdit (TCK 106). Uygulamada “bilişim suçu” denince çoğu zaman o geniş grup kastedilir.
Şikayete bağlı olanlar ve süreler
Sınıflandırma, ne kadar zamanınız olduğunu belirler. Bilişim sistemine girme, sistemi bozma, kart kötüye kullanımı ve nitelikli dolandırıcılık gibi suçlar şikayete bağlı değildir; savcılık ihbarı öğrendiğinde kendiliğinden soruşturur ve şikayetten vazgeçmeniz dosyayı kapatmaz. Anılan suçlarda süre sınırı dava zamanaşımıdır (TCK 66) ve cezanın üst sınırına göre en az 8 yıldır.
Hakaret ve basit tehdit gibi şikayete bağlı suçlarda ise TCK 73 uyarınca fiili ve faili öğrendiğiniz tarihten itibaren 6 ay içinde şikayet etmeniz gerekir. Süreyi kaçırırsanız ceza soruşturması yapılamaz. Sosyal medyada sahte hesaptan yapılan paylaşımlarda failin kimliğini sonradan öğrenmeniz, sürenin o tarihten işlemeye başlaması anlamına gelir; yine de beklemeden başvurmak en güvenli yoldur. Sosyal medya hakaretleri için hakaret davası nasıl açılır yazımız yol gösterici olabilir.
Şikayetten önce delilleri nasıl korursunuz?
Bilişim suçlarında dosyanın kaderini çoğu zaman ilk 48 saatte toplanan deliller belirler. Paylaşım silinebilir, hesap kapatılabilir, sunucu kayıtları belli sürelerden sonra imha edilir. Şu adımları sırayla uygulayın:
- İçeriğin ekran görüntüsünü, tarih, saat ve bağlantı adresi (URL) görünecek şekilde alın. Sadece kırpılmış görüntü yerine sayfanın tamamını kaydedin.
- Paylaşımın veya profilin bağlantı adresini ek olarak metin halinde not edin; kullanıcı adı değişse de hesap numarası çoğunlukla aynı kalır.
- Kart veya hesap işlemi söz konusuysa bankanızı arayıp kartı kapattırın, işleme itiraz edin ve başvuru numarasını yazın.
- Hesabınız ele geçirildiyse platformun kurtarma prosedürünü işletin, şifrelerinizi değiştirin, iki aşamalı doğrulamayı açın; sisteme hangi cihazlardan giriş yapıldığını gösteren kayıtları indirin.
- Delil değeri yüksek olsun istiyorsanız noter aracılığıyla elektronik tespit yaptırabilir ya da sulh hukuk mahkemesinden delil tespiti isteyebilirsiniz.
- Cihazınızı formatlamayın; zararlı yazılım şüphesinde cihaz inceleme için olduğu gibi korunmalıdır.
Şikayet nereye ve nasıl yapılır?
Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 158. maddesine göre şikayet, Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluğa yapılabilir. Ataşehir’de yaşıyorsanız İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı’na dilekçe verebilir ya da il emniyet müdürlüğünün siber suçlarla mücadele birimine giderek ifade verebilirsiniz. Başvuru yaptığınız yer yetkili değilse dosya ilgili savcılığa gönderilir.
Dilekçede kimliğinizi, şüpheli hakkında bildiklerinizi (kullanıcı adı, telefon, e-posta, IBAN), olayın tarihini ve kronolojik anlatımını, uğradığınız zararı ve delil listesini yazın. Talep kısmında şikayetçi olduğunuzu açıkça belirtin; platformlardan ve internet servis sağlayıcılarından IP ve abone bilgilerinin istenmesini, bankalardan hesap hareketlerinin getirtilmesini talep edin. Olay para kaybıyla bağlantılıysa dolandırıcılık şikayet dilekçesi rehberimizdeki yapı büyük ölçüde aynıdır.
Soruşturma aşamasında neler olur?
Savcı önce sizin ifadenizi alır, ardından teknik araştırma başlatır. Yurt içindeki servis sağlayıcılardan ve GSM operatörlerinden kayıt istenir; yurt dışı merkezli platformlarda yanıt süreleri uzayabilir ve adli yardımlaşma yoluna gidilebilir. Şüphelinin bilgisayarında ve telefonunda arama, kopyalama ve el koyma işlemleri CMK 134 kapsamında hakim kararıyla yapılır. Elde edilen dijital materyaller kriminal laboratuvarda incelenir ve rapora bağlanır.
Delil yeterliyse iddianame asliye ceza mahkemesine sunulur. Kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilirse tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hakimliğine itiraz edebilirsiniz. Davaya katılan olarak dahil olmanız, delil sunma ve kararlara itiraz haklarınızı güçlendirir.
İçeriğin kaldırılması ayrı bir yoldur
Ceza soruşturması failin cezalandırılmasına yöneliktir ve yıllar sürebilir. Kişilik haklarınızı ihlal eden paylaşımın hızla kaldırılmasını istiyorsanız 5651 sayılı İnternet Kanunu kapsamında sulh ceza hakimliğine erişimin engellenmesi ve içeriğin çıkarılması talebiyle başvurabilirsiniz. Kişisel verilerinizin yayılması durumunda Kişisel Verileri Koruma Kurumu’na şikayet de seçenekler arasındadır. Eski haberlerin ve arama sonuçlarının kaldırılması için unutulma hakkı başvurusu yazımıza bakabilirsiniz.
Tazminat talep edilebilir mi?
Evet. Ceza dosyasından bağımsız olarak, haksız fiil hükümlerine (TBK 49 ve 58) dayanarak maddi ve manevi tazminat davası açabilirsiniz. Kart kötüye kullanımında bankanın güvenlik yükümlülüğünü yerine getirip getirmediği de tartışılabilir; bazı durumlarda zarar bankadan talep edilebilir. Tazminat davasında ceza dosyasındaki bilirkişi raporları ve tespitler güçlü delil işlevi görür. Tazminat davası asliye hukuk mahkemesinde açılır; zamanaşımı TBK 72 uyarınca zararı ve faili öğrenmeden itibaren 2 yıl, her halde fiilden itibaren 10 yıldır. Fiil aynı zamanda suç oluşturuyorsa ve ceza zamanaşımı daha uzunsa o uzun süre uygulanır.
Sık Sorulan Sorular
Sahte hesabın arkasındaki kişi bulunabilir mi?
Çoğu zaman bulunabilir, ama kesinlik yoktur. IP kayıtları, hesabın açılışında kullanılan telefon numarası ve e-posta adresi failin tespitinde kullanılır. VPN ve yurt dışı sunucular süreci zorlaştırır.
Şikayet için ekran görüntüsü yeterli mi?
Başlangıç için yeterlidir, ama tek başına zayıf kalabilir. Bağlantı adresi, noter tespiti ve platformdan gelecek kayıtlarla desteklenmesi gerekir.
Eski eşim telefonumu izinsiz karıştırdı, suç mu?
Telefonun kilidini aşarak mesajlara erişmek bilişim sistemine girme ve özel hayatın gizliliğini ihlal suçlarını oluşturabilir. Aile içi olması fiili hukuka uygun hale getirmez; elde edilen kayıtların boşanma davasında delil değeri de tartışmalıdır.
Bilişim suçlarına hangi mahkeme bakar?
TCK 243-245’teki suçlar ve internet üzerinden işlenen hakaret, tehdit gibi suçlar asliye ceza mahkemesinde görülür. İçerik kaldırma talepleri sulh ceza hakimliğine yapılır.
Bilişim suçu mağduru olduysanız
Elinizdeki ekran görüntüleri, banka kayıtları ve yazışmalarla büromuza gelerek hangi suçun oluştuğunu ve şikayetin nasıl kurgulanacağını değerlendirebiliriz. Çalışma alanımızı Ataşehir ceza avukatı sayfasında bulabilir, (0532) 776 65 64 numaralı telefondan bize ulaşabilir veya Küçükbakkalköy’deki ofisimizden randevu alabilirsiniz.
Hazırlayan: Ataşehir Avukat – Av. M. Şamil Arslan Hukuk Bürosu. Son güncelleme: Ekim 2026. Yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut dosyanız için hukuki görüş yerine geçmez.